22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi

22 Kasım 2026 · 1 dakikalık okuma

Değerli dostlarım, bu topraklarda doğup büyümüş biri olsam da, Gelibolu’nun kalbinde sessizce yaşayan bu derin tarihî hikâyeyle ve böylesine anlamlı bir anma töreniyle bugün ilk kez yüz yüze geldim. Takvimler 22 Kasım’ı gösterirken Gelibolu Rus Anıtı’nın önünde durduğumda insanın içinden derin bir sızıyla şu sorular geçiyor: Kimler geldi, kimler geçti bu dünyadan… Aynı gökyüzünün altında niçin bunca kavga, niçin bunca ayrılık ve kırgınlık?

Her şey 22 Kasım 1920’de başladı. İç savaşı kaybedip vatanlarından koparılan askerler, aydınlar ve ailelerinden oluşan yaklaşık 26 ila 30 bin kişi, bilmedikleri bir kıyıya, Gelibolu’ya sığındı. Kimi "Çıplak Vadi" adını verdikleri bugünkü Güllüdere mevkiindeki çadırlara, kimi Mevlevihane ve ilçe merkezindeki yapılara yerleşip burayı kendilerine geçici bir yurt edindi. Kim bilir geride ne hatıralar bıraktılar, o soğuk çadırlarda ve gurbette ne acılar gördüler… Yine de sert kış ayazına ve kıtlığa teslim olmadılar; çocukları geleceğe umutla tutunsun diye çadırların arasında okullar açtılar, tiyatrolardan korolara, spor sahalarından müzik dinletilerine uzanan onurlu bir "küçük Rusya" kurdular.

Ancak ağır şartlar bu zorunlu gurbetten büyük bir bedel aldı; vatanlarına bir daha dönemeden bu topraklarda gözlerini yuman nice can, hayatta kalanların kendi elleriyle diktiği Gelibolu Rus Anıtı’nda ölümsüzleşti. Toplam 2,5 yıl süren bu bekleyişin ardından son kafileler de Gelibolu’dan ayrıldı; fakat geride iki halk arasında silinmez bir dostluk köprüsü bıraktılar.

Bugün o taş anıtın önünde dualar yükselirken, acıların dilinin ortak olduğunu; umut ve kardeşliğin ise sonsuz olduğunu iliklerime kadar hissettim. Vatanlarından kalkıp gelerek bu topraklara sığınan, nice acılar görüp yine de onuruyla hayata tutunan bu insanların hatırası önünde saygıyla eğildim. Aradan bir asırdan fazla zaman geçse de ne onlar Gelibolu’yu unuttu ne de Gelibolu onları… Ben de bugün, o sessiz vefaya ortak olmak ve bu özel insanların aziz hatırasını selamlamak için oraya bir gül bıraktım.

22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel

22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel22 Kasım 1920’den Bugüne: Gelibolu Rüzgârına Sığınanların Hikâyesi yazısından bir görsel

İzlemek isteyen dostlarım için👇👇👇

Ferdağ

Yorumlar